Τις ανησυχίες της αμερικανικής πλευράς για τον τρόπο με τον οποίο κινείται η Τουρκία στην περιοχή, εξέφρασε ο Αμερικανός πρέσβης στο Ισραήλ, Μάικ Χάκαμπι, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα The Jerusalem Post τη Δευτέρα (31/8).
«Δεν νομίζω ότι γνωρίζουμε ακόμη την πλήρη εικόνα – αν δηλαδή είναι βοηθητικοί ή όχι», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Αμερικανός διπλωμάτης, συμπληρώνοντας: «Ας ελπίσουμε ότι θα αποφασίσουν να φανούν χρήσιμοι».
Οι δηλώσεις του Αμερικανού πρέσβη πραγματοποιήθηκαν λίγες εβδομάδες μετά το ισραηλινό αεροπορικό πλήγμα στην αεροπορική βάση Αμπού αλ-Ντουχούρ της Συρίας, το οποίο έλαβε χώρα λίγο πριν από την ανάπτυξη τουρκικών στρατευμάτων και συστημάτων αεράμυνας στο σημείο. Μετά την επίθεση, ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου είχε διαμηνύσει ότι «το Ισραήλ θα συνεχίσει να ενεργεί δυναμικά απέναντι σε κάθε προσπάθεια της Τουρκίας να υπονομεύσει τη σταθερότητα στην περιοχή και απέναντι σε κάθε απειλή για την ασφάλειά του». Οι δηλώσεις Χάκαμπι εντάσσονται στο πλαίσιο ειδικής συνέντευξης για την έντυπη έκδοση της εφημερίδας, ενόψει της εκδήλωσης της αμερικανικής πρεσβείας για την 250ή Επέτειο της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας στο Μουσείο Ανοχής στην Ιερουσαλήμ.
Η παρομοίωση με το μπέιζμπολ και η προειδοποιητική βολή
Περιγράφοντας το ισραηλινό πλήγμα στη Συρία ως μια προειδοποιητική επίθεση, ο Αμερικανός πρέσβης χρησιμοποίησε μια αθλητική παραβολή για να εξηγήσει τη στρατιωτική τακτική.
«Για όσους είναι εξοικειωμένοι με το αμερικανικό μπέιζμπολ, θα σας δώσω μια αναλογία: Όταν ο παίκτης με το ρόπαλο πλησιάζει στη βάση και στέκεται υπερβολικά κοντά –δηλαδή πλησιάζει περισσότερο από όσο πραγματικά θα έπρεπε– ένας ρίπτης, ειδικά στο επαγγελματικό πρωτάθλημα που ξέρει να ελέγχει τη μπάλα, θα πραγματοποιήσει μια ρίψη που θα περάσει ακριβώς μπροστά από το στήθος του και μερικές φορές θα αγγίξει τη φανέλα του… Το μήνυμα που στέλνει είναι: κάνε πίσω από τη βάση. Απέδειξες αυτό που ήθελες, αλλά είμαι έτοιμος να αποδείξω το δικό μου. Αν δεν κάνεις πίσω, η επόμενη ρίψη θα σε χτυπήσει σκληρά», ανέφερε.
Ο Χάκαμπι εξήγησε ότι, κατά τη γνώμη του, το γεγονός ότι το Ισραήλ δεν προκάλεσε απώλειες ανθρώπινων ζωών ούτε κατέστρεψε κρίσιμες υποδομές –καθώς επλήγη μόνο ο διάδρομος προσαπογείωσης του αεροδρομίου– προσομοιάζει με την τακτική του ρίπτη που προειδοποιεί τον αντίπαλο.
«Είναι κάτι σαν τον ρίπτη στο μπέιζμπολ που αναγκάζει τον ρόπαλο να κάνει πίσω λέγοντας: “Εντάξει, μετακινείσαι σε μια περιοχή στην οποία δεν θα έπρεπε να βρίσκεσαι και δεν θεωρούμε καλή ιδέα να πλησιάζεις όλο και περισσότερο σε εμάς. Οπότε ορίστε μια προειδοποίηση.” Και όπως στο μπέιζμπολ, το μήνυμα είναι: “Τώρα κάνε πίσω και ας συνεχίσουμε το παιχνίδι”».
Ανησυχίες για τη ρητορική της Τουρκίας και τη χρηματοδότηση της Χαμάς
Τους τελευταίους μήνες, η κριτική ανώτατων Τούρκων αξιωματούχων, συμπεριλαμβανομένου του Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, προς το Ισραήλ έχει ενταθεί δραματικά. Μεταξύ άλλων εμπρηστικών τοποθετήσεων, ο Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας δήλωσε πρόσφατα ότι το Ισραήλ αποτελεί «πρόβλημα για όλη την ανθρωπότητα» και «βάρος που η ανθρωπότητα δεν μπορεί πλέον να σηκώσει».
«Ασφαλώς, έχουμε ανησυχίες όταν ακούμε ορισμένα από τα σχόλια που προέρχονται από Τούρκους αξιωματούχους», ανέφερε ο Αμερικανός πρέσβης, προσθέτοντας: «Υπάρχει επίσης πραγματική ανησυχία για τις διόδους χρηματοδότησης που διοχετεύονται μέσω Τουρκίας προς τη Χαμάς στη Γάζα. Αυτό είναι ένα σοβαρό ζήτημα που παρακολουθούμε και μας απασχολεί βαθύτατα. Το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται οποιοσδήποτε στη Μέση Ανατολή είναι οτιδήποτε θα προκαλούσε μεγαλύτερο επίπεδο αποσταθεροποίησης».
Ο πρέσβης υπογράμμισε παράλληλα ότι ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ καταβάλλει προσπάθειες να γεφυρώσει τις διαφορές μεταξύ των δύο χωρών, σημειώνοντας πως διατηρεί καλές σχέσεις και διαύλους επικοινωνίας τόσο με τον Πρόεδρο Ερντογάν όσο και εξαιρετική σχέση με τον Πρωθυπουργό Νετανιάχου.
Διπλωματικός μηχανισμός για την αποφυγή κλιμάκωσης
Μετά το αεροπορικό περιστατικό στο αεροδρόμιο, η αμερικανική διοίκηση, υπό τον ειδικό απεσταλμένο για την Τουρκία και τη Συρία, πρέσβη Τομ Μπάρακ, εργάζεται για τη δημιουργία ενός μηχανισμού με στόχο την εκτόνωση της έντασης μεταξύ Ισραήλ, Τουρκίας και Συρίας. Στο πλαίσιο αυτό, πραγματοποιήθηκε συνάντηση μεταξύ του διοικητή της Μοσάντ, Ρόμαν Γκόφμαν, και του Υπουργού Εξωτερικών της Συρίας, Ασάαντ αλ-Σαϊμπάνι, σε μια προσπάθεια πρόληψης περαιτέρω τριβών και επανέναρξης του διαλόγου.
«Το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται οποιοσδήποτε στη Μέση Ανατολή είναι οτιδήποτε θα προκαλούσε μεγαλύτερο επίπεδο αποσταθεροποίησης, γι’ αυτό όλοι εργάζονται σκληρά για να κρατήσουν τις πλευρές σε συνομιλία», δήλωσε ο Χάκαμπι.
Συμπλήρωσε επίσης ότι όταν προκύπτουν εντάσεις, η αποκλιμάκωση απαιτεί τη συγκρότηση ενός μηχανισμού «τον οποίο έχουμε πλέον δημιουργήσει, ώστε να υπάρχει επικοινωνία μεταξύ του Ισραήλ, της Τουρκίας, των Ηνωμένων Πολιτειών, της Συρίας και του Λιβάνου, διασφαλίζοντας ότι πριν τα πράγματα ξεφύγουν από τον έλεγχο, διεξάγονται συζητήσεις που ελπίζουμε ότι θα μειώσουν τη θερμοκρασία» ανέφερε.
