Σε αποφασιστική φάση περνούν οι ευρωπαϊκές προσπάθειες για τη δημιουργία των πρώτων «return hubs» εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τη Ρουάντα και την Ουγκάντα να βρίσκονται στο επίκεντρο των συζητήσεων.
Πρόκειται για δομές σε τρίτες χώρες, όπου θα μπορούν να μεταφέρονται παράνομοι μετανάστες οι οποίοι δεν έχουν πλέον δικαίωμα παραμονής σε κράτος-μέλος της ΕΕ, μεταξύ άλλων και όσοι έχουν λάβει οριστική απορριπτική απόφαση για την αίτηση ασύλου τους.
Την πρωτοβουλία προωθούν από κοινού Ελλάδα, Γερμανία, Αυστρία, Ολλανδία και Δανία, με στόχο να δημιουργηθεί ένα αποτελεσματικότερο σύστημα επιστροφών και να περιοριστεί το φαινόμενο των αποφάσεων απέλασης που τελικά δεν εφαρμόζονται.
Η Ουγκάντα η επικρατέστερη επιλογή
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται η «Καθημερινή», οι διαπραγματεύσεις με την Ουγκάντα εμφανίζονται ως οι πλέον προχωρημένες. Η συμφωνία φέρεται να προβλέπει οικονομικά ανταλλάγματα, ενώ στόχος είναι η πρώτη δομή να τεθεί σε λειτουργία μέσα στο 2027.
Παράλληλα, η Ρουάντα εξετάζεται ως εναλλακτική επιλογή, ενώ η Κένυα, η οποία είχε επίσης βρεθεί στο τραπέζι των συζητήσεων, φαίνεται να έχει απομακρυνθεί από το συγκεκριμένο σχέδιο.
Μέχρι το τέλος Αυγούστου αναμένεται να συνεχιστούν οι τεχνικές επαφές με τις αφρικανικές χώρες, ενώ ιδιαίτερα κρίσιμη θεωρείται η συνάντηση των πέντε υπουργών στην Κοπεγχάγη στις 4 Σεπτεμβρίου.
Νέα ευρωπαϊκή πολιτική για τις επιστροφές
Τα «return hubs» αποτελούν μέρος της ευρύτερης προσπάθειας της ΕΕ να αντιμετωπίσει το πρόβλημα των ανεφάρμοστων αποφάσεων επιστροφής. Η νέα ευρωπαϊκή νομοθεσία δίνει πλέον τη δυνατότητα στα κράτη-μέλη να συνάπτουν συμφωνίες με τρίτες χώρες για τη δημιουργία τέτοιων κέντρων εκτός ευρωπαϊκού εδάφους.
Η λογική είναι απλή: όσοι δεν δικαιούνται να παραμείνουν στην Ευρώπη δεν θα μπορούν να παραμένουν επ’ αόριστον εντός των ευρωπαϊκών συνόρων, αλλά θα οδηγούνται σε διαδικασία επιστροφής στις χώρες καταγωγής τους.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί μια σαφή μετατόπιση της ευρωπαϊκής πολιτικής στο μεταναστευτικό, καθώς ολοένα και περισσότερα κράτη αναζητούν πρακτικούς τρόπους ώστε οι αποφάσεις επιστροφής να μην παραμένουν απλώς στα χαρτιά.
